बेनी, माघ-११, औषधि सेवन गरेपछि पूर्ण रूपमा निको हुने रोग हो कुष्ठरोग। तर समाजको विभेद र लाञ्छनाका कारण अझै पनि धेरै बिरामी आफ्नो रोग लुकाएर बस्न बाध्य छन्। म्याग्दीको सदरमुकाम बेनीमा आयोजित एक कार्यक्रममा वक्ताहरूले कुष्ठरोग औषधिले होइन, समाजको दृष्टिकोणले अझै पनि कठिन बनेको बताएका छन्।
७३औँ कुष्ठरोग दिवसको अवसरमा जनस्वास्थ्य कार्यालय म्याग्दीले आयोजना गरेको कार्यक्रममा बोल्दै वक्ताहरूले कुष्ठरोगी अझै पनि सामाजिक बहिष्कारको डरले खुल्न नसकेको बताएका छन्।
जनस्वास्थ्य कार्यालय म्याग्दीका अनुसार चालु आर्थिक वर्ष २०८२/०८३ मा एक जना नयाँ कुष्ठरोगी भेटिएका छन् भने तीन जना पुराना बिरामी नियमित उपचारमा छन्। पछिल्लो पाँच वर्षमा सबैभन्दा धेरै २०८०/०८१ मा पाँच जना र २०८१/०८२ मा चार जना बिरामी पहिचान भएका थिए।
परिवार नियोजन सुपरभाइजर गणेश सुवेदीका अनुसार,
“नयाँ बिरामीको अवस्था सामान्य छ। तर समाजमा अझै पनि कुष्ठरोग लुकाउने गलत मानसिकता कायमै छ।”
नयाँ बिरामी मालिका गाउँपालिकाका हुन् भने पर्वत जिल्लाका दुई जना बिरामी बेनी अस्पतालमा उपचाररत छन्।
जनस्वास्थ्य कार्यालय म्याग्दीका प्रमुख भुवन ठकुराठीले रोगको संख्या कम भए पनि सचेतना अझै आवश्यक रहेको बताउनुभयो।
“समाजले बिरामीलाई सम्मान गर्ने वातावरण बनाउन सके मात्रै रोग लुकाउने अवस्था हट्छ,” उहाँको भनाइ छ।
बेनी अस्पतालका प्रमुख डा. हेमन्त बास्तोलाका अनुसार कतिपयले कुष्ठरोगलाई वंशानुगत वा सामाजिक रूपमा लज्जास्पद रोग ठान्दा उपचारमा आउन ढिलाइ भइरहेको छ।
कुष्ठरोग माइकोब्याक्टेरियम लेप्रे नामक किटाणुबाट सर्ने रोग हो र यसको औषधि उपचार निःशुल्क उपलब्ध छ।
यसका लक्षणमा छालामा रातो वा फुस्रो दाग देखिनु, अनुहारको छाला बाक्लिनु, स्नायुमा असर परेर हातखुट्टा सुन्निनु तथा मांसपेशी कमजोर हुनु प्रमुख छन्।
स्वास्थ्यकर्मीहरूले समयमै उपचार गरे कुष्ठरोग पूर्ण रूपमा निको हुने भएकाले लक्षण देखिएमा तुरुन्त स्वास्थ्य संस्थामा सम्पर्क गर्न आग्रह गरेका छन्।
